Kinderdoop of GELOOFSDOOP?

Mijn achtergrond is dat mijn ouders mij als baby hebben gedoopt en dat ik meer dan 30 jaar heb geleefd en geloofd dat dit de juiste manier is. Mijn vrouw en ik hebben onze 4 kinderen ook als baby laten dopen. Dit was volgens ons de juiste manier, en verder heb ik me er nooit echt in verdiept en voor waar aangenomen wat de kerk waar ik bij zat daar over vertelde. Ik heb zelfs jarenlang bijbelonderwijs gegeven aan tieners en daar altijd het verhaal over de kinderdoop opgedreund.

Tot ik tijdens een dienst van een andere kerk hier ander onderwijs over ontving. Ik irriteerde mij er een beetje aan, want het deed voor mij af aan wat verder een mooie kerkdienst was. Bij de uitgang vroeg een jonge dame vrij indringend ook nog eens of ik al gedoopt was, en ik zei ja - als kind. Ze zei, oh zou je niet eens een boekje willen lezen over wat de doop écht is en hoe dat écht zou moeten volgens de Bijbel? Ik zei, om van het gezeur af te zijn, 'prima'. Ik nam het boekje aan en dacht bij mezelf 'Ik ga dit lezen met de rode stift en de Bijbel er bij, en alles wat ik lees wat niet klopt dat streep ik dan door, en dan kan ik weer verder met mijn leven.' 

Na het lezen van het boekje had ik tot mijn verbijstering echter geen enkele zin rood doorgestreept. Ik kon het zelf niet geloven. Na drie maanden intensieve studie op dit onderwerp, boeken te lezen en gesprekken met de ouderlingen van de traditionele kerk waar ik toen bij zat was het voor mij niet meer te ontkennen: de kinderdoop is een goedbedoelde traditie, maar heeft écht geen enkele basis in de bijbel.

Dat was een pijnlijke conclusie, die er niet alleen voor zorgde dat ik en mijn vrouw dezelfde week nog ons lieten dopen in water door onderdompeling, maar ook veel verbaasde en boze reacties uit onze omgeving opleverde. Maar belangrijker: voor ons was het letterlijk een bevrijding en de geloofsdoop heeft ons leven getransformeerd.

Voor iedereen die zich oprecht afvraagt wat het juiste is om te doen heb ik deze pagina gemaakt. Niet voor discussie en niet om mensen te kwetsen. 

Laten we beginnen bij het uitgangspunt dat wij zo dicht mogelijk bij de instructies van de Bijbel willen blijven. En dan ook echt ALLEEN de Bijbel, niet allerlei boeken of formulieren van theologen of wat dan ook. 

Even een voorbeeld: Als er kerken of pastors zouden zijn die zeggen dat je je moet laten dopen door je drie keer te laten insmeren met chocoladepasta, hoe beoordelen we dan of dat waar is? Door het in de Bijbel op te zoeken, en vervolgens te concluderen dat dat geen geldige doop is. Dat is de enige manier.  

Met die instelling zou je iedere traditie moeten beoordelen: staat het in de Bijbel, ja of nee? Zo ja, dan is het helder wat we moeten doen, zo nee - dan moet je extreem goede redenen hebben om het wél te doen en mag het zeker niet conflicteren met wat er wél staat.

Heel simpel, die is er niet. Nergens in de Bijbel wordt de instructie gegeven om baby's te dopen. En nergens lees je dat er baby's gedoopt werden. Er wordt ook nergens gezegd dat iemand gedoopt kan/mag worden op basis van het geloof van iemand anders. Als dat wél zo zou zijn, dan had het er moeten staan. Dat verandert namelijk het hele principe.

De Bijbel geeft eigenlijk maar één voorwaarde voor de doop, en dat is dat je voorafgaand aan de doop gelooft in Jezus als God en wat hij voor jou heeft gedaan. 

 "De kamerheer zei: Kijk, daar is water; wat verhindert mij gedoopt te worden? En Filippus zei: Als u met heel uw hart gelooft, is het geoorloofd." (Handelingen 8: 36-27) 

Veel duidelijker dan dit wordt het niet. Jouw baby kan nog niet geloven, en is dus niet geoorloofd om gedoopt te worden. Als je dit leest en je denkt dat jouw baby daar een uitzondering op is, dan mag je mij een berichtje sturen, maar ik hoop en bid echt voor jou en je kind dat God daar in mee gaat.

De gereformeerde traditie zegt in het door hun zelfbedachte doopformulier: "de doop is in plaats van de besnijdenis gekomen, en daarom moeten, hoewel onze kinderen dit alles niet begrijpen, in de kerk alle pasgeboren kinderen gedoopt worden."

Er is geen echter enkele tekst in de Bijbel die zegt dat de doop in plaats van de besnijdenis is gekomen. Er is echt nul onderbouwing voor. Als je zelf de voetnoten in dit doopformulier gaat volgen naar de bijbehorende Bijbelteksten, dan zie je ook gewoon dat die teksten die worden aangehaald helemaal niet het punt ondersteunen dat ze willen maken. Dit voelt misschien heel onwennig of ongemakkelijk om te lezen. Toen iemand mij dit vertelde kon ik het zelfs niet geloven. Maar stop hier niet met lezen. Ik daag je uit om, net als ik, op onderzoek te gaan.

De kinderdoop is ontstaan in de Katholieke traditie uit een bepaalde angst dat als een kind zou overlijden voordat het zou kiezen om zich te laten dopen, dat het dan niet gered zou zijn. (Iets wat Paulus overigens tegenspreekt 'want kinderen zijn immers geheiligd in de gelovige ouders' (1 Korinthe 7:14).) Vanuit die angst is men een soort van preventief baby's gaan besprenkelen en dopen gaan noemen, en later is daar een theologisch verhaal omheen ontwikkeld. De reformatie heeft een hoop rechtgezet in de kerk, maar helaas dit onderdeel vergeten, en heeft zich hierin zelfs dieper ingegraven met een complex verbondsverhaal met uiteindelijk de conclusie dat de doop de besnijdenis zou vervangen. 

Als je er goed over nadenkt is dit een heel vreemd verhaal , want waarom zouden Jezus en zijn discipelen, die allemaal al hun hele leven onderdeel waren van het verbond en ook besneden waren, zich dan laten dopen? 

Voor de volledigheid: Er is één tekst in de hele Bijbel die de doop met een besnijdenis vergelijkt (Kolossenzen 2:11), maar let op: dit is geen vergelijking met de klassieke besnijdenis van jongetjes zoals in het oude verbond, maar een vergelijking met een besnijdenis van het hart, die al voorspeld was door de profeten en expliciet NIET met handen plaatsvindt. Meteen het vers er na staat dan ook dat dit 'door het geloof in de werking van God' is. Door het geloof. Nogmaals, dat kunnen baby's nog niet. 

Dat klopt. Er zijn een aantal voorbeelden van verhalen waar staat dat een heel huisgezin gedoopt wordt. Bijvoorbeeld het gezin van de Stokbewaarder (Handelingen 16:27-34) of het huisgezin van Lydia de purperverkoopster. Bij de meeste van die verhalen kan je meteen concluderen dat er geen baby's aanwezig waren. Er staat namelijk dat allen die aanwezig waren het Woord eerst hoorden en geloofden. Daarna staat dat ze allen gedoopt werden. Er is geen enkele melding over de aanwezigheid van baby's en die kunnen ook niet "horen en geloven".

Er zijn 2 voorbeelden van verhalen waar staat dat een huisgezin gedoopt werd, waar verder niets staat over de situatie of het type aanwezigen. Ook niet of er baby's aanwezig waren. Maar het feit dat het er niet staat, betekent niet dat je kunt concluderen dat ze er wel bij waren en zeker niet dat ze ook gedoopt werden. Nogmaals, als het wel zo zou zijn, dan zou het volledig indruisen tegen alle andere instructies over de doop, en dan zou je verwachten dat hier wel iets over gezegd zou worden.

Andersom, op plekken waar de Bijbel over het dopen van groepen heeft, is de Bijbel wél specifiek over wie er gedoopt werden. Namelijk, mannen en vrouwen!  "Maar toen [de inwoners van Samaria] Filippus geloofden, die het Evangelie van het Koninkrijk Gods, en van den Naam van Jezus Christus verkondigde, werden zij gedoopt, beiden, mannen en vrouwen." Handelingen 8:12 

We moeten onze theologie niet bouwen op wat er niet staat, maar op wat er wel staat. Zeker als het er herhaaldelijk staat.

Ik ken je opa of oma niet, maar ik weet wel: we hebben een genadige God, die voorbijziet aan eerdere tijden van onwetendheid. (Handelingen 17:30). Met andere woorden: als mensen echt niet beter wisten, dan vergeeft God dat.

Maar als je deze pagina nu gelezen hebt, dan geldt dat niet meer voor jou. Dat klinkt hard, maar de Bijbel is eigenlijk best heel helder op dit onderwerp. Er zijn geen voorbeelden van baby's die gedoopt worden en er is ook geen instructie om het te doen. Er is wel instructie om allen die geloven te dopen, door onderdompeling. En talloze voorbeelden daarvan worden genoemd. 

Maak het niet complex. De Bijbel is zo geschreven dat hij voor iedereen leesbaar is, dus de eenvoudige instructie om het op deze manier te doen moet je ook zo eenvoudig lezen en uitvoeren.

Onze God is een heilige en nauwkeurige God. Als hij een specifieke opdracht geeft, en je voert hem bewust of uit nonchalance anders uit, dan is de straf niet mals. Denk aan Mozes en het slaan op de rots in plaats van er tegen te spreken. (Numeri 20:1-13) De profeet die langs een andere route terug moest reizen maar toch dezelfde route nam (1 Koningen 13:21). Het aanraken van de ark van het verbond die bijna van de kar viel. (2 Samuël 6) 

Al deze 'kleine' afwijkingen van de instructies werden door God gestraft met de dood... En zo zijn er nog heel veel meer van zulke voorbeelden.

Wees daarom voorzichtig voor je zegt: "Ach wat maakt het uit dat ik mijn baby besprenkel in plaats van onderdompel". "Zo erg zal het niet zijn om iemand te dopen die nog niet gelooft, het wordt al meer dan duizend jaar zo gedaan". 

Tradities zijn soms mooi, maar mogen nooit boven het Woord van God gaan. God is niet veranderd. Zijn karakter is liefdevol, maar ook nauwkeurig, precies en heilig. Jezus is hier ook heel duidelijk over tegen de Farizeeërs:  Marcus 7:8-9 – " Jullie verlaten het gebod van God en houden vast aan de traditie van mensen. En Hij zei tegen hen: 'Jullie hebben een mooie manier gevonden om het gebod van God te verwerpen en jullie eigen traditie te vestigen!'.